Улсын Их Хурлын даргын захирамжаар байгуулагдсан ИРГЭДИЙН АМЬДРАХ ОРЧНЫГ САЙЖРУУЛАХ, агаар, хөрсний бохирдлыг бууруулах зорилготой Ажлын хэсгийг УИХ-ын гишүүн Г.Лувсанжамц ахлан ажиллаж байна.
"Дулаанбаатар" аяны ээлжит уулзалт өнөөдөр (2026.10.10) Сонгинохайрхан дүүрэгт болж, УИХ-ын дарга С.Бямбацогт болон Ажлын хэсгийн ахлагч Г.Лувсанжамц нар оролцон иргэдийн санал, сэтгэгдлийг сонслоо.
Уулзалтын үеэр гэр, байшингийн дулаалгын үр өгөөж, нарны эрчим хүч ашиглах, илүүдэл цахилгаанаа сүлжээнд нийлүүлэх боломж болон цэвэр, бохир усны бие даасан шийдлүүдийг танилцуулж, эдгээр технологид зориулсан хөнгөлөлттэй "Ногоон зээл"-ийн талаар иргэдэд дэлгэрэнгүй мэдээлэл өгсөн юм.
Гэр хорооллын иргэд өдөрт 4-6 цагийг гал түлэх, ус зөөхөд зарцуулж байна.
УИХ-ын дарга С.Бямбацогт хэлэхдээ: "Гэр хорооллын иргэд өдөрт дунджаар 4-6 цагийг гал түлэх, мод хагалах, ус зөөх зэрэг хүнд хөдөлмөрт зарцуулж байна. Үүнийг шийдвэрлэснээр илүү их цагийг сурч боловсрох, ажиллах, гэр бүлдээ зарцуулах боломж нээгдэнэ. Иргэд заавал орон сууц хүлээхгүйгээр утаа, ил жорлонгүйгээр, тав тухтай буюу хашаандаа сайхан амьдрах боломжийг төр, хувийн хэвшил, иргэдийн хамтын оролцоотойгоор бүтээх нь бидний үндсэн зорилго юм" гэлээ.
Түүнчлэн, сүүлийн 20-иод жилийн хугацаанд төрөөс утаатай тэмцэх нэрийн дор зуух, нүүрс тарааж их хэмжээний хөрөнгө зарцуулсан ч бодитой үр дүнд хүрээгүйн гол шалтгаан нь төр дангаараа бүхнийг шийдэх гэж оролдсонд оршиж байсан гэдгийг онцлов.
Цоорхой хувинг усаар дүүргэж болдоггүйтэй адил дулаалгагүй байшинг халаах боломжгүй
Дулаалга хийгээгүй гэр, амины сууцыг хичнээн өндөр хүчин чадалтай, дэвшилтэт технологиор халаалаа ч энэ нь "цоорхой хувинг усаар дүүргэх"-тэй яг ижил бөгөөд хамаг дулаанаа гадагш нь алдаж, эдийн засгийн маш их хохирол дагуулдгийг уулзалтын үеэр онцгойлон санууллаа. Тиймээс утаагүй, эко өрх болох хамгийн эхний бөгөөд ухаалаг алхам бол гэр, байшингаа дулаалах юм.
Өнөөдөр хувийн хэвшлийн зүгээс гэр болон амины орон сууцыг дулаалах технологийн маш сайн шийдлүүдийг иргэдэд санал болгож байна. Гэр, сууцыг стандартын дагуу маш сайн дулаалснаар халаалтын зардлыг 60-70 хувь хүртэл хэмнэх бүрэн боломжтой бөгөөд үүнийг шөнийн хямд тарифтай хослуулснаар цахилгаан халаалтын төлбөр нь нүүрс худалдан авах өртгөөс ч бага тусдагийг онцоллоо.
Мөн “Дулаан шийдэл II” болон “ЧИП” төслийн хүрээнд өрхийн дулаалгын нийт үнийн дүнгийн 50-60 хувийн санхүүжилтийг төслөөс буцалтгүйгээр гаргаж өгдөг нь иргэдэд очиж буй маш том давуу тал, бодит дэмжлэг болж байна. Одоогийн байдлаар эдгээр төслийн тусламжтайгаар нийслэл болон орон нутагт 7000 гаруй өрх дулаалгын хялбар шийдлийг амжилттай нэвтрүүлж, нүүрсний хэрэглээгээ бодитоор бууруулан, дотоод орчны агаарын чанараа сайжруулж чаджээ.
Харин уулзалтын үеэр иргэдийн зүгээс тоног төхөөрөмжийн үнэ өндөр, дахин төлөвлөлт удаашралтай байгаа зэрэг асуудлыг хөндөж, Ажлын хэсгийнхнээс асуулт асуулаа.
Уулзалтын үеэр иргэдийн зүгээс цахилгааны төлбөр өндөр гардаг, нарны панель суулгах анхны хөрөнгө оруулалт өндөр байгаа тухай шүүмжлэл хэлэв. Мөн гэр хорооллын зам, гэрэлтүүлэг зэрэг дэд бүтцийн асуудал орхигдож, дахин төлөвлөлтийн ажил гацаж, удаашралтай байгааг хөндлөө. Түүнчлэн зах зээл дээр хувийн хэвшлийнхэн чанаргүй, баталгаагүй бараа зарж хохироодог асуудлыг хөндөн асуулт тавьсан юм.
Эдгээр асуулттай холбогдуулан Ажлын хэсгээс дараах тайлбарыг өгөв. Иргэд дулаалга, халаалт, нарны төхөөрөмж суурилуулах өндөр зардлыг нэг дор гаргах боломж хомс байдаг. Тиймээс арилжааны банкуудтай хамтарсан "Ногоон зээл"-ийн бүтээгдэхүүнд айл өрхүүдээ хамруулж, төрөөс зээлийн хүүгийн татаасыг хариуцах буюу иргэдэд санхүүгийн дарамтгүйгээр худалдан авах нөхцөлийг бүрдүүлэхэд Ажлын хэсэг гол анхаарлаа хандуулан ажиллаж байна гэлээ. Мөн тоног төхөөрөмжийн чанар, стандартыг сайжруулж, иргэдийг эрсдэлээс хамгаалах зохицуулалтыг давхар хийхээ мэдэгдэв.
УИХ-ын гишүүн Г.Лувсанжамцын санаачилсан “Дулаанбаатар” аяныг цаашид гурван үе шаттай хэрэгжүүлж, дулаалгын ач холбогдол, амжилттай хэрэгжсэн төслүүдийн туршлага, бодит үр дүнг иргэдэд түгээн сурталчилж, өрх бүрийг хашаандаа сайхан амьдрах нөхцөл боломжоор хангахыг зорьж байна хэмээн Улсын Их Хурлын Нээлттэй парламентын газраас мэдээллээ.